De vennootschap onder firma (VOF) is vergelijkbaar met de rechtsvorm eenmanszaak.Het verschil tussen beide is het aantal eigenaren van de onderneming, bij de eenmanszaak is het een persoon, bij de VOF kunnen er twee of meer eigenaren zijn. Alle partners bij de VOF (oftewel vennoten) brengen iets in het bedrijf: geld, diensten, goederen en/of goodwill. Bij de VOF zijn alle eigenaren verantwoordelijk voor de bedrijfsvoering, er is geen beperkte aansprakelijkheid.

VOF Oprichten

Een VOF oprichten is een makkelijk procedure. Inschrijven bij de Kamer van Koophandel is in principe het enige wat hiervoor nodig is. Het wordt overigens wel aangeraden om een onderlinge overeenkomst te sluiten tussen de vennoten met afspraken over de werk- en winstverdeling, het zogenaamde vennootschap contract. Het beste is om hierbij advies in te winnen van een accountant of juridisch adviseur en deze akte vast te leggen bij een notaris.
Het vennootschap contract bevat meestal afspraken over (bron: kvk)

• de naam van de vennootschap
• het doel van de vennootschap
• de inbreng van de vennoten (zoals geld, arbeid, goederen, goodwill, knowhow)
• de verdeling van winst en verliezen
• de verdeling van de bevoegdheid
• ziekte
• vakantiedagen
• het einde van de vof (bijvoorbeeld door opzegging, overlijden of arbeidsongeschiktheid
• Regeling van de voortzetting en financiële afrekening)
• toetreding van nieuwe vennoten
• geschillenregeling

Aansprakelijkheid bij de VOF

Net als bij de eenmanszaak zijn de oprichters van een VOF volledig aansprakelijk en verantwoordelijk met hun privévermogen wanneer de vennootschap afspraken en/of verplichtingen niet nakomt. Dit geldt ook wanneer een andere vennoot een afspraak niet nakomt, de aansprakelijkheid is dus niet af te schuiven op een andere vennoot. Wanneer de VOF failliet gaat, gaan alle vennoten failliet.

Belastingen VOF

Elke vennoot wordt afzonderlijk gezien als zelfstandig ondernemer en heeft dus ook recht op de belastingfaciliteiten zoals die gelden bij de eenmanszaak. Zo kan er gebruik gemaakt worden van aftrekposten als de zelfstandigenaftrek, investeringsaftrek en MKB winstvrijstelling. De eerste 3 jaar kan tevens van de startersaftrek gebruik worden gemaakt. Ook bij de VOF geldt dat deze fiscale voordelen alleen gelden als wordt voldaan aan de eisen die de belastingdienst stelt om erkent te worden als ondernemer (lees deze in het artikel: Ondernemer voor de belastingdienst).

Alle afzonderlijke vennoten moeten inkomstenbelasting betalen over de winst gemaakt met het bedrijf, deze wordt belast in BOX 1.

Verzekeringen

De eigenaren van de VOF zijn geen werknemers en vallen dus niet onder de werknemersverzekering, ze zullen zich hiervoor extra moeten verzekeren. Wel vallen ze onder de volgende volksverzekeringen:

• Algemene Ouderdomswet (AOW)
• Algemene Nabestaandenwet (ANW)
• Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ)
• Algemene Kinderbijslagwet (AKW)

Er is dus ook geen arbeidsongeschiktheidsverzekering voor ondernemers, dit moet je zelf regelen!

Bedrijfsopvolging

De VOF wordt in principe ontbonden wanneer 1 van de vennoten uittreedt of komt te overlijden. In het venootschapscontract kunnen de vennoten echter details vastleggen over wat er moet gebeuren in zo’n geval. Er kan worden vastgelegd dat de overige vennoten het bedrijf overnemen.

Ontbinding en Vereffening

Na ontbinding van de VOF, moet er vereffening plaatsvinden. De vennoten moeten de opeisbare zaakschulden betalen, waarna ze hun aandeel terugkrijgen (in natura of in geld dat ze hebben ingebracht). Het restant wordt naar ratio van ieders winstaandeel verdeeld. Voorschotten worden hierbij verrekend. Als er voor het afbetalen van de schulden onvoldoende liquide middelen zijn, dan moeten de vennoten naar evenredigheid van het aandeel in het verlies van de VOF bijstorten

Man Vrouw Firma

Een speciale variant van de VOF is de Man Vrouw Firma. Het gaat hier om partners die samen een onderneming oprichten. Als ze voldoen aan de voorwaarden kunnen ze beide aanspraak maken op de fiscale voordelen die gelden bij een VOF.