Combined Shape menu

Eenmanszaak

Een eenmanszaak is een van de rechtsvormen die gekozen kan worden voor een bedrijf. Bij de eenmanszaak is er één persoon eigenaar van het bedrijf. Deze eigenaar is in alle opzichten verantwoordelijk en aansprakelijk over de gevolgen van de onderneming.

Rechtsvorm de eenmanszaak Wanneer je een eigen bedrijf opricht moet je kiezen voor een bepaalde rechtsvorm. De keuze van de rechtsvorm is belangrijk, omdat er grote verschillen zijn, zowel op het gebied van belastingzaken als voor aansprakelijkheid. De eenvoudigste rechtsvorm, en de meest gebruikte, is de eenmanszaak. De eenvoudigheid en de belastingvoordelen zijn de belangrijkste voordelen, het belangrijkste nadeel is dat je als ondernemer met je privévermogen aansprakelijk bent voor schulden van het bedrijf.

Juridische aansprakelijkheid bij een eenmanszaak

De eenmanszaak heeft geen rechtspersoonlijkheid: dit houdt in dat er voor de eigenaar van het bedrijf juridisch gezien geen onderscheid gemaakt wordt tussen ondernemingsvermogen en privévermogen (fiscaal gezien is er wel een onderscheid). Gaat de eenmanszaak failliet, dan gaat de eigenaar privé ook failliet. Dit is het grote verschil met de BV (hier is de rechtsvorm aansprakelijk en niet de eigenaar).

Een eenmanszaak betekent overigens niet, dat maar één persoon in het bedrijf mag werken. De eigenaar mag best personeel in dienst nemen, zolang hij maar de enige eigenaar van de onderneming is. Zijn er twee of meer eigenaren dan kan er gekozen worden voor de vergelijkbare rechtsvorm vennootschap onder firma.

Stappenplan eenmanszaak oprichten

  1. Bedenk een bedrijfsnaam en schrijf een korte omschrijving van de werkzaamheden van het bedrijf.
  2. Controleer de bedrijfsnaam in het handelsregister en verzin eventueel alternatieven.
  3. Maak een afspraak bij een KvK-kantoor in jouw regio. Vergeet niet je identiteitsbewijs mee te nemen.
  4. Na het beantwoorden van een aantal controlevragen, ben je officieel eigenaar van je bedrijf. Van de KvK krijg je een starterspakket met o.a. het Startersmagazine en wat kortingsbonnen.
  5. Je ontvangt thuis een kopie van de belangrijkste papieren met daarop je KvK-nummer en btw-nummer.
  6. Start je onderneming!

Voordelen Eenmanszaak

  • Makkelijk op te starten: er hoeven geen contracten opgesteld te worden. Het enige wat je hoeft te doen is het inschrijven van je eenmanszaak, dit kun je doen door langs te gaan bij de KvK. Daarvoor moet je een bedrijfsnaam verzinnen, een feitelijke adres (geen postbus) te kunnen overleggen en een geldig identiteitsbewijs te tonen.
  • Goedkoop: er zijn geen jaarlijkse kosten verbonden aan het opstarten van een eenmanszaak, inschrijving bij de KK is eenmalig 50 euro, en 15 euro extra als je gelijk een kopie van de inschrijving mee wilt. Met de inschrijving ben je ook automatisch ingeschreven bij de belastingdienst.
  • Alleen verantwoording aan jezelf: bij de eenmanszaak ben je in je eentje volledig de eigen baas en kun je precies doen wat jij wilt.
  • Aftrekposten van een eenmanszaak: de belangrijkste aftrekpost voor ondernemers is de zelfstandigenaftrek. Afhankelijk hoeveel uur je besteed aan de onderneming, is deze 7.280 euro. Daarnaast kunnen bedrijfskosten (o.a. verzekeringen, reiskosten) van de winst worden afgetrokken en kan een startende ondernemer met de startersaftrek de zelfstandigenaftrek verhogen met 2.123 euro (2018). Dit bedrag mag maximaal drie keer in de eerste vijf jaar van een onderneming worden afgetrokken van de winst.

Nadelen eenmanszaak

  • Aansprakelijkheid: als eigenaar van een eenmanszaak ben je privé aansprakelijk voor alle zaken van het bedrijf. Oftewel als het bedrijf failliet gaat, ga je persoonlijk ook failliet. Sterker nog, als je bent getrouwd, kan je partner ook aansprakelijk gehouden worden (mits dit niet is afgedekt in de huwelijkse voorwaarden). Heb je een risicovolle onderneming dan is het verstandiger om na te denken over het oprichten van een BV, dit is een rechtsvorm waarbij in principe het bedrijf verantwoordelijk is en niet de eigenaar.
  • Geen verzekeringen en pensioen: als zelfstandig ondernemer sta je er op veel vlakken alleen voor, zo ook bij het regelen van verzekeringen en een aanvullend pensioen. Er is geen werkgever die hiervoor de premies afdraagt. Belangrijke verzekeringen om over na te denken zijn de Arbeidsongeschiktheid (AOV) verzekering, Rechtsbijstandverzekering en de aansprakelijkheidsverzekering. Ook je pensioen (behalve de AOW) moet je zelf regelen. Hiervoor kun je regelingen als de Fiscale Oudedagsreserve of Banksparen gebruiken.
  • Lastig lenen: een eenmanszaak kan geen aandelen tegenover financiële steun zetten. Daarom is het vergaren van leningen of het zoeken naar investeerders voor een eenmanszaak een stuk lastiger dan bijvoorbeeld voor een BV.

Belasting eenmanszaak

Bij de eenmanszaak krijg je te maken met twee type belasting, inkomstenbelasting en omzetbelasting. Deze twee belastingen hebben niets met elkaar te maken:

Inkomstenbelasting
De inkomstenbelasting is de belasting die betaald wordt over de behaalde winst (belast in box 1). De inkomstenbelasting voor de eenmanszaak is dezelfde als werknemers over hun loon betalen. Nu wordt alleen niet het loon belast, maar de bepaalde winst. Overigens niet over de volledige winst, brutowinst kan verlaagd worden door middel van aftrekposten, zoals de zelfstandigenaftrek en gemaakte bedrijfskosten voor benodigde goederen en diensten. Alle eenmanszaken hebben te maken met inkomstenbelasting. Deze belasting moet eens in het jaar worden opgegeven en betaald.

Omzetbelasting
Bij de omzetbelasting gaat het om de btw (belasting op toegevoegde waarde). Of je bedrijf te maken krijgt met btw-plicht hangt van het type bedrijf af. Sommige diensten zijn bijvoorbeeld btw-vrij, maar voor de meeste diensten en goederen moet btw afgedragen worden. Ben je als bedrijf btw-plichtig, dan moet je btw in rekening brengen bij je afnemers. Deze btw moet je later weer afdragen bij de belastingdienst. Gemaakte btw-kosten (bijvoorbeeld bij aanschaf van een zakelijke auto of computer) kun je weer aftrekken van de binnengekomen btw. Zo kan het voorkomen dat je meer btw hebt moeten betalen, dan hebt binnengekregen. In dat geval krijg je het verschil van de belastingdienst op je rekening gestort. De btw moet per kwartaal worden opgegeven. En er staan hoge boetes op het te laat vermelden en afdragen van btw!

Criteria fiscale voordelen eenmanszaak

Zoals hierboven vermeld bij inkomstenbelasting, er zijn aftrekposten om de brutowinst, en dus de te betalen belasting te verlagen. Om in aanmerking te komen voor deze fiscale voordelen moet wel voldaan worden aan de eisen die de belastingdienst heeft gesteld om erkend te worden als ondernemer:

  • Zelfstandigheid: een zelfstandig ondernemer heeft per jaar minimaal drie verschillende klanten. Zo niet, dan ziet de belastingdienst de relatie tussen klant/ondernemer als een verkapt loondienstverband. Daarbij kan een ondernemer zelfstandig beslissen over de manier van werken.
  • Ondernemersrisico: de ondernemer loopt (financieel) risico vanwege veranderingen in vraag en aanbod, door wanbetalers en aansprakelijkheid.
  • Winst: het doel van de ondernemer is om winst te maken. Daarom moet de onderneming zich als zodanig kenbaar maken in het openbaar door reclame, een website of actief netwerken.
  • Tijd: een ondernemer steekt minimaal 1225 uur per jaar in zijn bedrijf.

De belangrijkste criteria voor de belastingdienst zijn de zelfstandigheid en het urencriterium. Wie daaraan niet voldoet, kan geen gebruik maken van de belastingvoordelen voor ondernemers. Zie ook ons overzicht van de aftrekposten voor ondernemers met een eenmanszaak.

Sociale zekerheid: volksverzekeringen

De eigenaar van een eenmanszaak moet in principe zelf zijn verzekeringen regelen, maar iedereen die binnen Nederland woont en werkt, betaalt via de inkomstenbelasting mee aan volksverzekeringen en heeft daar dus recht op:

  • Algemene ouderdomswet (AOW): vanaf de pensioengerechtigde leeftijd krijgt iedereen een AOW-uitkering in Nederland. Hoeveel dit is kan per persoon verschillen.
  • Algemene nabestaandenwet (ANW): alleen van toepassing als iemand nog geen recht heeft op AOW.
  • Algemene wet bijzondere ziektekosten (AWBZ)
  • Algemene kinderbijslagwet (AKW)

Verzekeringen

Ondernemers hebben –anders dan mensen in loondienst– geen gemeenschappelijk geregelde verzekeringen, de werknemersverzekeringen. Deze verzekeringen, zoals voor arbeidsongeschiktheid, bedrijfsaansprakelijkheid en oudedagsvoorziening, moet de ondernemer zelf regelen.