menu

Eenmanszaak

Een eenmanszaak is een van de rechtsvormen die gekozen kan worden voor een bedrijf. Bij de eenmanszaak is er één persoon eigenaar van het bedrijf. Deze eigenaar is in alle opzichten verantwoordelijk en aansprakelijk over de gevolgen van de onderneming. De eenmanszaak heeft geen rechtspersoonlijkheid: dit houdt in dat er voor de eigenaar van het bedrijf juridisch gezien geen onderscheid gemaakt wordt tussen ondernemingsvermogen en privévermogen (fiscaal gezien is er wel een onderscheid). Gaat de eenmanszaak failliet, dan gaat de eigenaar privé ook failliet. Dit is het grote verschil met de BV (hier is de rechtsvorm aansprakelijk en niet de eigenaar).

Een eenmanszaak betekent overigens niet, dat maar één persoon in het bedrijf mag werken. De eigenaar mag best personeel in dienst nemen, zolang hij maar de enige eigenaar van de onderneming is. Zijn er twee of meer eigenaren dan kan er gekozen worden voor de vergelijkbare rechtsvorm vennootschap onder firma.

Voordelen Eenmanszaak

  • Makkelijk op te starten: er hoeven geen contracten opgesteld te worden. Het enige wat je hoeft te doen is het formulier ‘inschrijven eenmanszaak’ in te vullen en langs te gaan bij de KVK. Daarvoor moet je een bedrijfsnaam verzinnen, een feitelijke adres (geen postbus) te kunnen overleggen en een geldig identiteitsbewijs te tonen.
  • Gratis: er zijn geen kosten verbonden aan het opstarten van een eenmanszaak, inschrijving bij de KVK is gratis en daarmee word je ook automatisch ingeschreven bij de belastingdienst.
  • Aftrekposten van een eenmanszaak: de belangrijkste aftrekpost voor ondernemers is de zelfstandigenaftrek. Afhankelijk van de gemaakte winst kan die aftrek oplopen tot zo’n 7.280 euro. Daarnaast kunnen bedrijfskosten (o.a. verzekeringen, reiskosten) van de winst worden afgetrokken en kan een startende ondernemer met de startersaftrek de zelfstandigenaftrek verhogen met 2.123 euro (2013). Dit bedrag mag maximaal drie keer in de eerste vijf jaar van een onderneming worden afgetrokken van de winst.

Nadelen eenmanszaak

  • Privé aansprakelijk: de eigenaar van de eenmanszaak is in alle opzichten verantwoordelijk en aansprakelijk voor de situatie van de eenmanszaak. Gaat de eenmanszaak failliet, betekent dat voor de eigenaar ook een privéfaillissement. Wanneer de eigenaar getrouwd is in gemeenschap van goederen, is ook de partner aansprakelijk.
  • Lastig lenen: een eenmanszaak kan geen aandelen tegenover financiële steun zetten. Daarom is het vergaren van leningen of het zoeken naar investeerders voor een eenmanszaak een stuk lastiger dan bijvoorbeeld voor een BV.

Belasting eenmanszaak

Bij de eenmanszaak krijg je te maken met twee type belasting, inkomstenbelasting en omzetbelasting. Deze twee belastingen hebben niets met elkaar te maken:

Inkomstenbelasting

De inkomstenbelasting is de belasting die betaald wordt over de behaalde winst (belast in box 1). De inkomstenbelasting voor de eenmanszaak is dezelfde als werknemers over hun loon betalen. Nu wordt alleen niet het loon belast, maar de bepaalde winst. Overigens niet over de volledige winst, brutowinst kan verlaagd worden door middel van aftrekposten, zoals de zelfstandigenaftrek en gemaakte bedrijfskosten voor benodigde goederen en diensten. Alle eenmanszaken hebben te maken met inkomstenbelasting. Deze belasting moet eens in het jaar worden opgegeven en betaald.

Omzetbelasting

Bij de omzetbelasting gaat het om de btw (belasting op toegevoegde waarde). Of je bedrijf te maken krijgt met btw-plicht hangt van het type bedrijf af. Sommige diensten zijn bijvoorbeeld btw-vrij, maar voor de meeste diensten en goederen moet btw afgedragen worden. Ben je als bedrijf btw-plichtig, dan moet je btw in rekening brengen bij je afnemers. Deze btw moet je later weer afdragen bij de belastingdienst. Gemaakte btw-kosten (bijvoorbeeld bij aanschaf van een zakelijke auto of computer) kun je weer aftrekken van de binnengekomen btw. Zo kan het voorkomen dat je meer btw hebt moeten betalen, dan hebt binnengekregen. In dat geval krijg je het verschil van de belastingdienst op je rekening gestort. De btw moet per kwartaal worden opgegeven. En er staan hoge boetes op het te laat vermelden en afdragen van btw!

Of je bedrijf wel of niet btw-plichtig is, en welk btw tarief je moet bereken (0%, 6% of 21%) kun je op deze pagina van de belastingdienst bekijken.

Criteria fiscale voordelen eenmanszaak

Zoals hierboven vermeld bij inkomstenbelasting, er zijn aftrekposten om de brutowinst, en dus de te betalen belasting te verlagen. Om in aanmerking te komen voor deze fiscale voordelen moet wel voldaan worden aan de eisen die de belastingdienst heeft gesteld om erkend te worden als ondernemer:

  • Zelfstandigheid: een zelfstandig ondernemer heeft per jaar minimaal drie verschillende klanten. Zo niet, dan ziet de belastingdienst de relatie tussen klant/ondernemer als een verkapt loondienstverband. Daarbij kan een ondernemer zelfstandig beslissen over de manier van werken.
  • Ondernemersrisico: de ondernemer loopt (financieel) risico vanwege veranderingen in vraag en aanbod, door wanbetalers en aansprakelijkheid.
  • Winst: het doel van de ondernemer is om winst te maken. Daarom moet de onderneming zich als zodanig kenbaar maken in het openbaar door reclame, een website of actief netwerken.
  • Tijd: een ondernemer steekt minimaal 1225 uur per jaar in zijn bedrijf.

De belangrijkste criteria voor de belastingdienst zijn de zelfstandigheid en het urencriterium. Wie daaraan niet voldoet, wordt sowieso niet als ondernemer gezien en kan dan geen gebruik maken van de belastingvoordelen.

Sociale zekerheid: volksverzekeringen

De eigenaar van een eenmanszaak moet in principe zelf zijn verzekeringen regelen, maar iedereen die binnen Nederland woont en werkt, betaalt via de inkomstenbelasting mee aan volksverzekeringen en heeft daar dus recht op:

  • Algemene ouderdomswet (AOW): vanaf de pensioengerechtigde leeftijd krijgt iedereen een AOW-uitkering in Nederland. Afhankelijk van de woonsituatie ligt dit bedrag tussen de 700 en 1.300 euro netto.
  • Algemene nabestaandenwet (ANW): alleen van toepassing als iemand nog geen recht heeft op AOW.
  • Algemene wet bijzondere ziektekosten (AWBZ)
  • Algemene kinderbijslagwet (AKW)

Verzekeringen

Ondernemers hebben –anders dan mensen in loondienst– geen gemeenschappelijk geregelde verzekeringen, de werknemersverzekeringen. Deze verzekeringen, zoals voor arbeidsongeschiktheid, bedrijfsaansprakelijkheid en oudedagsvoorziening, moet de ondernemer zelf regelen.

laatste update: 6 januari 2014